‘Hij is fout, niet jij’: indringende expositie over femicide

DUIVEN – Dertien vrouwen kijken bezoekers vanaf grote panelen aan op het Remigiusplein in Duiven. Hun levens werden beëindigd door dodelijk geweld van een (ex-)partner. De reizende expositie Femicide van de stichting Open Mind maakt hun verhalen zichtbaar en vraagt aandacht voor de signalen die aan zo’n tragedie vooraf kunnen gaan. De tentoonstelling is tot en met 22 september te zien.

Door Susan Wiendels

De cijfers zijn schokkend: in Nederland wordt gemiddeld iedere acht dagen een vrouw vermoord door een (ex)-partner of familielid. Achter ieder cijfer zit een leven, een familie en een verhaal.

Wethouder Joyce Zwaga liep langs de panelen en las de verhalen. “Het heeft me echt bij de keel gegrepen.” Volgens Zwaga is juist de plek van de tentoonstelling belangrijk. “Dit soort dingen gebeurt vaak achter gesloten deuren. Hier word je in de buitenlucht uitgenodigd om onder ogen te zien wat er gaande is. Hiervan kun je niet wegkijken.”

Een van de dertien vrouwen is Nadine Beemsterboer uit Doesburg. Zij werd in 2006 door haar ex-vriend om het leven gebracht. Haar ouders Wanda en Jacques Beemsterboer vertellen al jaren over hun dochter, in de hoop dat andere vrouwen eerder hulp zoeken.

Jacques vertelde in Duiven het verhaal van Nadine, vanaf haar geboorte tot het moment waarop haar leven eindigde. Een vrolijk meisje, bij wie volgens haar vader altijd alles lukt. Tot haar relatie met haar oudere vriend Gerold steeds meer invloed op haar leven krijgt.

Wanda schreef twee boeken over haar dochter: Mam, ik bel je zo terug, naar de laatste woorden die Nadine tegen haar moeder zei, en recent Mijn dochter is vermoord.
Haar boodschap aan vrouwen die zich in een gewelddadige relatie bevinden, is duidelijk: praat erover. “Als je dat niet met je ouders durft, praat dan met een vriendin. Zoek hulp. Je hoeft je niet te schamen. Hij is fout, niet jij.”

Voor Wanda en Jac is het vertellen van Nadines verhaal zwaar, maar noodzakelijk. “Al redden we maar één iemand.”

Rode vlaggen

De expositie draait om herdenken, signaleren, waarschuwen en herkennen. Op de panelen wordt ook aandacht gevraagd voor zogenoemde ‘rode vlaggen’: signalen die kunnen wijzen op een relatie waarin het geweld escaleert.
Dwingende controle, stalking, psychologische manipulatie en fysiek of seksueel geweld kunnen belangrijke waarschuwingstekens zijn. Niet alleen slachtoffers, maar ook familieleden, vrienden, buren en professionals kunnen deze signalen leren herkennen.
Op ieder paneel staat een QR-code met informatie over hulporganisaties in de omgeving.

Ook Rianda Krol en ervaringsdeskundige Sandra Loerakker van Moviera waren aanwezig tijdens de opening van de tentoonstelling. Moviera ondersteunt mensen die te maken hebben met huiselijk geweld en mensenhandel en biedt onder meer opvang en begeleiding in Gelderland en Utrecht.
Loerakker vertelde vanuit haar eigen ervaringen over de impact van seksueel misbruik en mishandeling. Haar verhaal maakte duidelijk hoe diep de gevolgen van geweld kunnen ingrijpen in een mensenleven.

Wethouder Zwaga: “Ik hoop dat mensen aan de bel trekken als ze iets zien wat niet klopt.”